Magnesium dalam air panas: bolehkah kulit menyerapnya?

Kemungkinan besar tidak, sekurang-kurangnya bukan dalam jumlah yang memberi kesan. Kulit yang sihat memang dibina untuk menghalang garam terlarut daripada masuk, dan kajian manusia yang mendakwa sebaliknya adalah kecil, singkat atau tidak pernah disemak rakan sebidang [1]. Lebih penting lagi, lima daripada enam mata air panas Malaysia dalam satu-satunya kajian makmal yang kami temui mengandungi kurang magnesium seliter berbanding darah anda sendiri, jadi memang tidak banyak yang boleh diserap.

Itu tidak bermakna berendam sia-sia. Air garam yang kaya magnesium mungkin memberi kesan pada permukaan kulit, dan air panas sendiri ada kesan sebenar pada badan. Di bawah ialah apa yang benar-benar ditunjukkan oleh kajian, dan apa kandungan air di kolam air panas Malaysia.

Bolehkah kulit menyerap magnesium?

Lapisan paling luar kulit, stratum korneum, terdiri daripada 15 hingga 20 lapis sel mati yang leper dan tersusun dalam matriks lemak. Bahan yang larut dalam lemak boleh menembusinya secara perlahan. Zarah bercas pula kebanyakannya tersekat. Magnesium yang larut dalam air ialah ion bercas yang diselaputi molekul air, sebab itulah ia dijangka sukar menembusi kulit yang sihat [1].

Titik lemah lapisan ini ialah folikel rambut dan kelenjar peluh. Satu kajian makmal pada kulit manusia pada 2016 mendapati magnesium memang masuk ke dalam stratum korneum. Lebih tinggi kepekatan dan lebih lama sentuhan, lebih banyak yang masuk, dan folikel rambut menyumbang bahagian yang besar [2].

Masalahnya, folikel dan kelenjar peluh hanya meliputi kira-kira 0.1% hingga 1% permukaan kulit, dan kajian itu tidak melaporkan berapa banyak magnesium yang berjaya menembusi [1]. “Ada sedikit yang masuk” sangat jauh daripada “cukup untuk mengubah paras magnesium anda”.

Apa dapatan kajian manusia tentang magnesium transdermal?

Pada 2017, Gröber dan rakan-rakan mengulas bukti yang ada dalam makalah bertajuk “Myth or Reality: Transdermal Magnesium?”. Kesimpulan mereka terus terang: mereka belum boleh mengesyorkan magnesium transdermal, dan mereka memberi amaran supaya ia tidak digunakan menggantikan rawatan oral yang terbukti bagi kekurangan magnesium yang sebenar [1].

Ini kajian yang paling kerap dipetik, dan apa sebenarnya yang diuji:

Kajian	Siapa dan apa	Hasil	Kelemahan
Kajian rintis krim magnesium, 2017 [3]	25 orang dewasa, krim magnesium (56 mg sehari) atau krim plasebo selama 2 minggu	Magnesium darah naik daripada 0.82 kepada 0.89 mmol/L, tidak signifikan secara statistik bagi keseluruhan kumpulan	Signifikan hanya dalam subkumpulan bukan atlet. Seorang penulis mengisytiharkan kepentingan komersial akan datang dalam krim magnesium
Laporan mandian garam Epsom (diterangkan dalam [1])	19 orang, berendam 12 minit dalam air garam Epsom selama 7 hari	Magnesium dalam darah dan air kencing naik	Hanya disiarkan di laman web komersial Epsom Salt Council, tidak pernah disemak rakan sebidang
Kajian semburan minyak magnesium (diterangkan dalam [1])	9 orang, 12 minggu semburan dan rendaman kaki	Magnesium dalam sampel rambut naik	Kumpulan terlalu kecil, yang diukur rambut, bukan darah
Ujian keselamatan losyen magnesium (diterangkan dalam [1])	34 sukarelawan sihat, dibahagikan secara rawak kepada losyen magnesium sulfat atau plasebo, 3 kali sehari selama 3 hari	Tiada perbezaan magnesium darah	Singkat, tetapi rawak dan terkawal plasebo
Berendam dalam air spa Bath, 1985 [4]	8 orang sihat duduk dalam air spa 35°C selama 2 jam	Tiada perubahan magnesium plasma [1]; pengeluaran air kencing berganda	Sangat kecil, satu sesi sahaja

Coraknya jelas. Lebih baik kawalan sesuatu kajian, lebih kecil kesannya. Belum ada sesiapa yang menjalankan ujian rawak berskala besar tentang mandian mineral dan status magnesium.

Apa yang ditunjukkan oleh kajian Laut Mati

Menyapu atau merendam kulit dengan magnesium ialah antara rawatan kulit yang tertua, dan terapi Laut Mati serta mandian garam Epsom ialah contoh yang paling dikenali [2]. Laut Mati antara tasik paling masin di dunia, dan rawatannya banyak dikaji untuk psoriasis [5]. Satu kajian pada 1985 mengukur mineral dalam darah sukarelawan sihat dan pesakit psoriasis selepas mandi di Laut Mati atau dalam larutan garam tiruan [6].

Paras bromin, rubidium, kalsium dan zink dalam darah naik, tetapi hanya dalam kalangan pesakit psoriasis yang lapisan kulitnya rosak, dan hanya selepas empat minggu mandi setiap hari. Magnesium tidak termasuk dalam senarai itu. Dapatan tentang magnesium datang daripada tikus belanda yang direndam dalam larutan garam berpenanda radioaktif, dan kesannya dikesan dalam darah selepas sejam. Penulis kajian menyimpulkan garam memang boleh menembusi kulit yang sihat, tetapi semua kenaikan paras dalam darah manusia yang mereka ukur berlaku pada pesakit psoriasis [6].

Ulasan sistematik pada 2012 memang menemui bukti yang baik bahawa rawatan di Laut Mati membantu psoriasis [5]. Namun penulisnya mengaitkan kesan itu dengan cahaya matahari yang unik di kawasan tersebut, selain airnya, jadi sumbangan mineral semata-mata sukar dipastikan.

Jadi, walaupun dalam air yang jauh lebih masin daripada mana-mana mata air panas di Malaysia, bukti langsung bahawa kulit manusia yang sihat menyerap magnesium dalam jumlah bermakna masih tipis.

Magnesium dan lapisan pelindung kulit: manfaat yang lebih munasabah

Ada idea kedua yang lebih disokong bukti: garam magnesium mungkin membantu kulit dari luar, tanpa perlu masuk ke dalam darah.

Dalam satu kajian di Jerman, sukarelawan yang berkulit kering atopik merendam sebelah lengan selama 15 minit dalam larutan 5% garam Laut Mati yang kaya magnesium, dan sebelah lagi dalam air paip, sepanjang enam minggu [7]. Lengan yang direndam dalam air garam menjadi lebih lembap, kurang kasar dan kurang kemerahan. Dalam subkumpulan yang kulitnya kehilangan lebih banyak air pada awal kajian (tanda lapisan pelindung bocor), fungsi lapisan itu bertambah baik berbanding lengan air paip.

Pada tikus tidak berbulu pula, tiga daripada empat garam magnesium yang diuji mempercepat pemulihan lapisan pelindung kulit selepas lapisan itu sengaja dirosakkan. Campuran magnesium klorida dan kalsium klorida dalam jumlah sama lebih berkesan daripada magnesium klorida sahaja [8].

Namun, jangan baca lebih daripada apa yang ditunjukkan. Kajian manusia itu hanya menguji lengan dengan produk garam komersial, dan yang satu lagi kajian haiwan. Perhatikan juga dosnya: larutan garam 5% bermakna 50 gram garam seliter, jauh lebih pekat daripada air panas pedalaman Malaysia dalam jadual di bawah.

Berapa banyak magnesium dalam air panas di Malaysia?

Data mineral bagi setiap kolam air panas di Malaysia jarang diterbitkan. Set angka paling berguna yang kami temui datang daripada kajian yang diketuai penyelidik Universiti Teknologi Malaysia. Mereka menghantar air dari enam mata air panas ke makmal komersial untuk dianalisis mengikut kaedah piawai APHA dan US EPA [9]. Ini perbandingannya dengan darah dan air laut:

Air	Magnesium (mg seliter)	Catatan
Dusun Tua, Hulu Langat	kurang 0.1	70°C di titik persampelan
Sungai Serai, Hulu Langat	0.2	43°C
Semenyih, Selangor	0.2	43°C
Sungai Klah (Felda Residence), Perak	0.5	75°C
Ulu Slim, Perak	0.8	90°C
Serum darah manusia	kira-kira 19	0.8 mmol/L [1]
Ayer Hangat, Langkawi	394	45°C, air masin
Air laut	kira-kira 1,340	55 mmol/L [1]

Angka darah dan air laut ditukar daripada mmol/L (1 mmol magnesium bersamaan kira-kira 24.3 mg). Angka mata air daripada Chan dan rakan-rakan [9].

Mata air pedalaman di sepanjang Banjaran Titiwangsa ini rendah kandungan mineralnya. Antara logam yang diukur, natrium paling tinggi (27 hingga 51 mg/L) dan magnesium hampir tiada. Hujah bahawa magnesium boleh diserap daripada air laut bersandar pada kepekatannya yang jauh lebih tinggi berbanding darah [1]. Di mata air ini keadaannya terbalik: airnya hanya mengandungi secebis daripada magnesium yang sudah ada dalam darah anda.

Ayer Hangat di Langkawi pula lain daripada yang lain. Kajian yang sama mengukur 13,832 mg/L klorida, 7,905 mg/L natrium, 947 mg/L sulfat dan 394 mg/L magnesium. Mata air ini terletak kira-kira 2 km dari laut terbuka, dan penulis kajian berpendapat airnya campuran air laut dan air bawah tanah. Sampel mereka diambil dari telaga buatan yang sempit, kira-kira 1 m lebar, bukan dari kolam mandi [9].

Dua perkara perlu diingat. Ini sampel daripada satu kajian pada satu masa, dan kandungan mineral boleh berubah mengikut hujan serta cara kolam diisi dan dikosongkan. Bagi kebanyakan mata air lain di laman ini, termasuk mata air masin Tingkayu di Sabah, kami tidak menemui sebarang data magnesium yang diterbitkan.

Siapa yang perlu berhati-hati

Magnesium itu sendiri jarang menjadi masalah di kolam air panas. Haba dan kehilangan cecair ialah isu yang lebih besar.

• Penyakit buah pinggang. Pengumpulan magnesium yang berbahaya dalam darah jarang berlaku dan kebanyakannya dilihat pada pesakit kegagalan buah pinggang yang teruk atau akibat dos ubat berlebihan [1]. Berendam tidak terbukti menyebabkannya, tetapi jika buah pinggang anda bermasalah, tanya doktor dahulu sebelum menggunakan garam mandian, kepingan atau semburan magnesium.
• Masalah jantung dan tekanan darah. Dalam kajian spa Bath, duduk dua jam dalam air 35°C meningkatkan keluaran jantung (indeks kardiak) kira-kira separuh dan menggandakan pengeluaran air kencing [4]. Banyak kolam di Malaysia lebih panas daripada 35°C. Jika anda ada penyakit jantung atau mengambil ubat darah tinggi atau diuretik, berendam sekejap sahaja dan minum air secukupnya.
• Awal kehamilan. Dalam kajian lebih 23,000 kehamilan, penggunaan tab mandi panas pada trimester pertama dikaitkan dengan risiko kecacatan tiub saraf kira-kira 2.8 kali ganda [10]. Elakkan berendam lama dalam air panas pada awal kehamilan dan dapatkan nasihat doktor.
• Kulit luka, ekzema atau psoriasis yang sedang aktif. Kulit yang rosak membenarkan mineral menembusi lebih mudah berbanding kulit yang sihat [6]. Air panas yang masin berbeza daripada kolam yang rendah mineral, jadi cuba celup sekejap dahulu.
• Sesiapa yang terfikir untuk meminumnya. Air dari Sungai Klah dan Ulu Slim diuji mengandungi arsenik 0.07 dan 0.03 mg/L [9], melebihi had air minuman WHO iaitu 0.01 mg/L [11]. Berendam boleh, minum jangan.
• Sesiapa yang sedang merawat kekurangan magnesium. Jangan gantikan suplemen yang dipreskripsi dengan berendam atau semburan. Ulasan 2017 menyifatkan penggantian sebegini sebagai membimbangkan [1].

Maksudnya untuk kolam air panas di Malaysia

Jika magnesium sebab utama anda ke kolam air panas, mata air pedalaman yang popular tidak akan memberikannya. Sungai Klah, Dusun Tua dan Sungai Serai airnya rendah mineral. Tarikannya ialah kepanasan air, suasana dan peluang untuk berehat.

Ayer Hangat di Langkawi satu-satunya mata air di Malaysia yang kami temui dengan data terbitan menunjukkan magnesium dalam jumlah ketara [9]. Tapak ini ditutup untuk pembangunan semula setakat 2026, jadi semak halamannya sebelum pergi. Walaupun dibuka semula nanti, magnesium dalam airnya kurang satu pertiga air laut, dan belum ada kajian yang menguji sama ada berendam di situ mengubah paras magnesium sesiapa.

Ulu Slim mencatat bacaan tertinggi antara mata air pedalaman, 0.8 mg/L, tetapi airnya keluar pada 90°C di titik persampelan [9]. Tempat itu untuk dilihat, bukan untuk berendam.

Bilas badan selepas berendam jika airnya masin, dan sapu pelembap jika kulit anda mudah kering.

Jadi, berbaloikah berendam untuk dapatkan magnesium?

Air panas bukan suplemen magnesium. Kulit yang sihat hanya membenarkan sangat sedikit magnesium masuk, kajian manusia yang paling terkawal tidak menemui kenaikan paras dalam darah, dan kebanyakan mata air Malaysia yang diuji mengandungi kurang magnesium daripada darah anda. Ada bukti awal daripada satu kajian kecil bahawa air garam kaya magnesium boleh membantu kulit kering dari luar. Pergilah untuk kehangatan dan suasananya, dan dapatkan magnesium daripada makanan.